Συλλογή Τριανταφυλλίδη Μανόλη

Η συλλογή Μανόλη Τριανταφυλλίδη  αποτελείται από περίπου 3000 τόμους βιβλίων παιδαγωγικού και φιλολογικού κυρίως ενδιαφέροντος και κάποιοι τόμοι είναι σπάνιες εκδόσεις, πρόσβαση στη συλλογή μέσω του καταλόγου. Βιβλία της συλλογή Τριανταφυλλίδη υπάρχουν και στην Κεντρική βιβλιοθήκη αλλά και στη Βιβλιοθήκη του Γλωσσολογικού Τμήματος, επίσης και στο Ιδρύμα Μανόλη Τριανταφυλλίδη.

Επίσης υπάρχει ψηφιοποιημένο μέρος του αρχείου Μανόλη Τριανταφυλλίδη που ανήκει στο Ινστιτούτο Νεοελληνικών Σπουδών (Ίδρυμα Μανόλη Τριανταφυλλίδη) και αποτελείται από χειρόγραφα, αυτόγραφα, τυπογραφικά δοκίμια, επιστολές, φωτογραφίες και βιβλιοκριτικές από τα προσωπικά αρχεία των: Μανώλη Τριανταφυλλίδη, Γιάννη Ψυχάρη, Λορέντζου Μαβίλη, Ελισαίου Γιαννίδη. Όλο το υλικό έχει ψηφιοποιηθεί από τη Βιβλιοθήκη, αλλά μόνο ένα μέρος του διατίθεται μέσω της Ψηφιοθήκης.

 

Βιογραφικά στοιχεία: 

Έλληνας γλωσσολόγος, υπέρμαχος του δημοτικισμού.

Ο Μανόλης Τριανταφυλλίδης (1883 Αθήνα - 1959 Αθήνα) υπήρξε ένας εκ των ιδρυτών του Εκπαιδευτικού Ομίλου, οργάνου του εκπαιδευτικού δημοτικισμού με μεγάλη συμβολή στα εκπαιδευτικά προγράμματα των κυβερνήσεων υπό τον Ελευθέριο Βενιζέλο και συγγραφέας της «Νεοελληνικής Γραμματικής». 

Ο πατέρας του Μανόλη Τριανταφυλλίδη ήταν από την Κοζάνη και η μητέρα του από τη Χίο. Ο Μανόλης Τριανταφυλλίδης εξαναγκάστηκε να σπυδάσει αρχικά στη φυσικομαθηματική σχολή. Έεπιτα άλλαξε κατεύθυνση και στράφηκε στη φιλοσοφική σχολή και τις συναφείς θεωρητικές σπουδές. Κατόπιν μετέβη στη Γερμανία, προκειμένου να ακολουθήσει παιδαγωγικές σπουδές. Εντέλει τον έλκυσε η Γλωσσολογία, για την οποία εκπόνησε διδακτορική διατριβή υπό την εποπτεία του Καρλ Κρουμπάχερ.

Πριν ακόμη επιστρέψει στην Ελλάδα, καταπιάστηκε με τη δημιουργία του Εκπαιδευτικού Ομίλου, που κατόρθωσε να προβάλει τη δημοτική γλώσσα ως σύμβολο μιας γλωσσικής επανάστασης με πολιτικές προεκτάσεις. Το 1917 ο Τριανταφυλλίδης μαζί με τον Δελμούζο καλούνται από την κυβέρνηση Βενιζέλου να εκδώσουν τα πρώτα σχολικά βιβλία στη δημοτική , μια μεταρρύθμιση που θα διακοπεί βίαια το 1920, μετά την πτώση της κυβέρνησης Βενιζέλου. Ο Τριανταφυλλίδης μετέβη και πάλι στη Γερμανία το 1920, για να επιστρέψει το 1923, επί Πλαστήρα, προκειμένου να διδάξει στην Παιδαγωγική Ακαδημία. Αργότερα έγινε ένας από τους πρώτους καθηγητές του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, μαζί με καθηγητές όπως ο Γιάννης Αποστολάκης, ο Χαράλαμπος Θεοδωρίδης και ο Αλέξανδρος Δελμούζος.

Αυτή την ιδεολογική ελευθερία που απλόχερα του πρόσφερε το πανεπιστήμιο της Θεσσαλονίκης, την αρνήθηκε τρις το πανεπιστήμιο Αθηνών και η Ακαδημία Αθηνών, υπό το κράτος του γλωσσολογικού συντηρητισμού της αθηναϊκής φιλοσοφικής σχολής και ιδιαίτερα του τμήματος κλασικής φιλολογίας, που εκείνη την εποχή δεχόταν την ιδεολογική επίδραση του καθηγητή και αργότερα ακαδημαϊκού Ιωάννη Σταματάκου. 

Το 1934 παραιτήθηκε από την καθηγητική του ιδιότητα και επέστρεψε στην Αθήνα, ασχολούμενος αποκλειστικά με τη συγγραφή του έργου του Ιστορική Εισαγωγή, του θεμέλιου πάνω στο οποίο συντάχθηκε αργότερα η Νεοελληνική Γραμματική. Ο Μανόλης Τριανταφυλλίδης πέθανε το 1959 στην Αθήνα. Η περιουσία του βάσει διαθήκης κληροδοτήθηκε στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και με αυτήν δημιουργήθηκε το Ινστιτούτο Νεοελληνικών Σπουδών - Ίδρυμα Μανόλη ΤριανταφυλλίδηΤο Ίδρυμα Μανόλη Τρινταφυλλίδη -σύμφωνα με την επιθυμία του δωρητή- συνεχίζει το έργο του και έχει ως "αποστολή την επιστημονική καλλιέργεια και τη διάδοση της ελληνικής γλώσσας".

 

Προσωπογραφία Μανόλη Τριανταφυλλίδη. Ελαιογραφία της Ευαγγελίας Παππά. Η φωτογραφία χρησιμοποιείται με την άδεια του Ινστιτούτου Νεοελληνικών Σπουδών (Ίδρυμα Μανόλη Τριανταφυλλίδη). © Ινστιτούτο Νεοελληνικών Σπουδών ΑΠΘ (Ίδρυμα Μανόλη Τριανταφυλλίδη).


Λογότυπο Ψηφιοθήκη. © Βιβλιοθήκη ΑΠΘ

Φιλοξενείται στη(ν): 

Πληροφορίες πρόσβασης: 

Κλειστή συλλογή. Η πρόσβαση σε τεκμήρια που δεν έχουν ψηφιοποιηθεί είναι δυνατή μετά από αίτημα προς τo Ινστιτούτο Νεοελληνικών Σπουδών (Ίδρυμα Μανόλη Τριανταφυλλίδη).

Βιβλιογραφία: